Deliorman sözünü sıkça işitiyoruz ve kullanıyoruz. Bu ismin nereden geldiğini, ne anlam taşıdığını merak etmişizdir. Bu hususta okuyucularıma yardımcı olabilmek amacıyla aşağıdaki bilgileri sunuyorum. Deliorman adını eski zamanlardaki gür ve geçilmez meşe ormanlarından almıştır. Deliorman-yani gür orman anlamına gelmektedir. 1942 yılına kadar adı DELİORMAN olarak kalmıştır. Bir süre yörenin adı Polesiye olarak değiştirildi. Lâkin bu ad kabul görmedi, benimsenmedi. 1950 yılında aynen Bulgarca'ya çevrilerek LUDOGORİE adı verildiyse de, halkın ağzında daha çok DELİORMAN olarak kullanılmaktadır. Bu ad kimler tarafından ve ne zaman verildiği kesin olarak bilinmemektedir. Ancak bütün yazarlar ve seyyahlar bu yöre, adını geçilmesi zor olan ormanlardan aldığına hem fikirdirler. Şimdi bu gür ormanlardan yer yer meşe ormanları kalmıştır. Tarla yapılmak için ormanlar köklenmiştir.
Palamar, Palaz, Dolaşma, Saksan, Kıpınova, Höyücek, İnce koru ve daha birçok ormanlar o eski gür ormanların devamıdır. Tarihçilerden XV yüzyılda yaşamış olan büyük Türk bilim adamı ve ilk Osmanlı tarihçilerinden Aşık Paşazade, Mehmet Neşri " Kitab-ı Cihan- nüma" yapıtında ve daha sonra Hoca Saadettin Efendi Deliorman bölgesini Ağaç Denizi olarak adlandırıyorlar. Bu büyük tarihçilerin yazdıklarına göre buraları, geçilmesi zor gür ve sık ormanlarmış *1. Daha sonraki yüzyıllarda buradan geçmiş olan seyyahlardan Evliya Çelebi 1666 yılında buradan geçmiş ve Deliorman hakkında şunları yazmıştır"...orada Deliorman köy ve bucaklarını dolaştım. Köyleri meşe, palamut ve ahlat ağaçları ile kaplı olmakla Deliorman diye tanınmıştır...". Gördüğümüz gibi Evliya Çelebi açıkça Deliorman adını bu yöredeki meşe ormanları ile bağlamaktadır. Gerçekten de öyledir. Batılılardan Brogner, D. Cantemir ve daha başkaları da Deliorman hakkında bilgiler vermektedirler.
Çek tarihçisi Konstantin İreçek ise Deliorman adının Kuman (Kıpçak b. n.) Türklerinden kaldığı anlaşılan Tele-orman adından geldiğini ileri sürmektedir. Her ikisi de Türkçe'dir. Tele-orman ve Deli-orman Türkçe'dir. Yüzey şekilleri (relef) bakımından hafif dalgalı vadilerle orta derecede yarılmış bir alandır. Orta mahalle denilen kısmında (Terbiköy sırtında) yükseltisi 501 m'dir. Deliorman, kireçli, killi-kireçli tabakalarıyla kaplıdır. Bu temel üzerinde verimli, humuslu kara topraklar bulunur.
Alıntıdır.
|
